D43/Emmen Schimmeres

Eigenlijk bestaat dit hunebed uit twee kleine hunebedden, waar een veertig meter lange krans van stenen omheen staat. Archeologen noemen het een ‘langgraf”. Dit is het enige voorbeeld in Nederland; in Duitsland komen ze vaker voor. Het is één van de eerste hunebedden die wetenschappelijk zijn opgegraven. In 1913 zette de archeoloog Holwerda er de schop in. In 1960 deed zijn collega Van Giffen het nog eens over. Hij heeft toen de muurtjes van veldkeien tussen de stenen van de steenkrans laten metselen. Dat zouden archeologen nu niet meer zo doen!

D43 – Emmen by Groningen Institute of Archaeology on Sketchfab

Beschrijving en details van D43

nummer D43
naam Schimmeres
eigennaam –
gemeente Emmen
eigenaar / beheerder Rijk / Staatsbosbeheer
lengte / breedte 40, 3m / 6,8 m (steenkrans), 4,6 m / 3,0 m (n-graf), 8,1 m / 2,9 m (z-graf)
zijstenen / dekstenen 6 / 3 (n-graf), 10 / 5 (z-graf)
oorspronkelijk aantal zijstenen / dekstenen 6 / 3 (n-graf), 10 / 5 (z-graf)
ingangspartij het n-graf heeft één paar poortzijstenen, net als het z-graf
steenkrans deze is nog geheel aanwezig en omvat beide grafkelders
oriëntatie 15º
coördinaten N 52 47.590;E 006 53.218
topografische aanduiding 256.18/535.04

Bijzonderheden: D43, het enige ‘langgraf’ in Nederland, staat afgebeeld op de Hottingerkaart 1788-1792). Het uitzonderlijke grafmonument is ondeskundig opgeknapt in 1869. In 1913 en 1960 vond er archeologisch onderzoek plaats, respectievelijk door J.H. Holwerda en Van Giffen. Bij het onderzoek van Van Giffen werden drie rituele kuilen, afgedekt door stenen, aangetroffen. Verder werd door hem vastgesteld dat de indrukwekkende steenkrans waarschijnlijk in twee fasen is aangelegd. Restauraties werden uitgevoerd in 1960 en 1997 (de opgemetselde keitjes in de steenkrans zijn rond heet midden van de jaren ’60 aangebracht).

D43 op plattegrond

D43
Uit de atlas “De Hunebedden in Nederland”, Van Giffen 1925

Copyright Rijksuniversiteit Groningen, Groninger Instituut voor Archeologie. Mede mogelijk gemaakt door het Wetenschappelijk Fonds van de DPV.

D43 op oude ansichtkaarten

D43 als pentekening door Arie Goedhart

Arie Goedhart heeft alle hunebedden vastgelegd als pentekening. Het complete overzicht is te zien op www.hunebednieuwscafe.nl

D 43 door Arie Goedhart