D49/Schoonoord

Dit hunebed heeft een eigen, opvallende naam: de Papeloze Kerk. Het is zo genoemd omdat hier in de zestiende eeuw geheime protestante kerkdiensten in de open lucht werden gehouden. Geheim, omdat dat niet mocht van de katholieke overheid. Die diensten werden niet geleid door een katholieke geestelijke, oftewel een ‘paap’. Vandaar de naam. Het hunebed is in 1958 ingericht als ‘educatief’ monument, compleet met een deel van een heuvel eroverheen.

D49 – Schoonoord by Groningen Institute of Archaeology on Sketchfab

Beschrijving en details van D49

Nummer D49
naam Schoonoord
eigennaam De Papeloze Kerk
gemeente Coevorden
eigenaar / beheerder Rijk / Staatsbosbeheer
lengte / breedte 12,1 m / 4,7 m
oorspronkelijk aantal zijstenen / dekstenen 12 / 6
ingangspartij dit hunbed heeft waarschijnlijk twee paar poortzijstenen gehad
steenkrans D49 is door een steenkrans omgeven
oriëntatie 118º 30´
coördinaten N 52 49.199; E 006 46.423
topografische aanduiding 248.48/537.88

Bijzonderheden: D49 wordt voor het eerst vermeld in 1815 door N. Westendorp. Het zwaar gehavende monument is in 1938 en 1958 onderzocht door Van Giffen en aansluitend in 1958- 1959 onder zijn leiding ingrijpend gereconstrueerd – veel van de stenen zijn van elders aangevoerd, onder meer van hunebed D33 bij Valthe – en gedeeltelijk met een heuvel overdekt. Het is daardoor een voor Nederland unieke educatieve hunebedreconstructie geworden. Het is ook het enige hunebed waarvoor bezoekers ooit toegang moesten betalen om het te kunnen zien (dit heeft geduurd tot begin jaren tachtig). In 1996 vond er weer een restauratie plaats.

D49 de deksteen wordt er opgelegd. 1958/1959

D49 in publicaties

Bakker, J.A., 2012: Augustus 1856: George ten Berge tekent de hunebedden bij Schoonoord, Noord-Sleen en Rolde, Nieuwe Drentse Volksalmanak 129, 211 – 223.

D49 op plattegrond

D49
Uit de atlas “De Hunebedden in Nederland”, Van Giffen 1925

Copyright Rijksuniversiteit Groningen, Groninger Instituut voor Archeologie. Mede mogelijk gemaakt door het Wetenschappelijk Fonds van de DPV.

D49 op oude ansichtkaarten en foto’s

Voor de restauratie

D49 als pentekening door Arie Goedhart

Arie Goedhart heeft alle hunebedden vastgelegd als pentekening. Het complete overzicht is te zien op www.hunebednieuwscafe.nl

D49 door Arie Goedhart